ویتامین B12
برای ساخت DNAدر سلولهای بدن ، خونسازی و حفظ یکپارچگی عملکرد CNS و اعصاب محیطی ضروری بوده و کمبود آن باعث اختلال در موارد بالا شده و با یک یا چند تا از علائم زیر ممکن است خود را نشان دهد.
1-کم خونی مگالوبلاستیک که ممکن است آخرین علائم بوده و بعد از علائم دیگر خود را نشان می دهد.
2- گلوسیت یا التهاب زبان
3- نوروپاتی اعصاب محیطی
4- ضعف هماهنگی و رفتارهای عاطفی غیر طبیعی
5- آتاکسی (عدم تعادل و ضعف عضلانی)
6- واکنش های تندو سریع(Hyperreflexia)
7- از دست دادن حس عمقی
* آنمی پرنیشیوز از کمبود ویتامین B12 ناشی می شود که علت آن عدم ترشح فاکتورIF
(intrinsic factor)از مخاط معده است
* در کمبود Vit B12 متیل مالونیک اسید سرم (MMA) وسطوح هموسیستئین سرم افزایش می یابد
* افزایش قابل توجه MCV گلبولهای قرمز دلیل مهمی برای کاهش ویتامین B12 می باشد
رنج نرمال ویتامین B12
نرمال : 180-914 pg/ml
بینابینی : 145-180 pg/ml
کمبود : <145 pg/ml
موارد استفاده ویتامینB12
1- بررسی کم خونی ماکروسیتیک و مگالوبلاستیک
2- اختلالات مغزی و اعصاب محیطی
3- ارزیابی الکلیسمVit B12) را کاهش می دهد)
4- ارزیابی سندرم سوء جذب
موارد افزایش ویتامینB12
1- لوسمی گرانولوسیتیک مزمن
2- بیماری انسداد ریوی مزمن (COPD)
3- نارسائی مزمن کلیوی
4- دیابت
5- لکوسیتوز
6- تخریب سلولهای کبدی (هپاتیت ها و سیروز)
7- چاقی
8- پلی سیتمی ورا
9- سوء جذب پروتئین
10- نارسائی احتقانی شدید قلب (Severe CHF)
11- بعضی کارسینوم ها
موارد کاهش ویتامینB12
1- اختلال در متابولیسم یا انتقال کوبالامین
2- رشد بیش از حد باکتریائی
3- بیماری کرون و دیگر بیماری های التهابی روده
4- کمبود در رژیم غذایی (مثل گیاه خواران)
5- عفونت با کرم نواری ماهی(Diphyllobothrium)
6- جراحی معده یا روده
7- کمبود کلر در بدن
8- سوء جذب روده ای
9- اواخر دوره حاملگی
10- آنمی پرنیشیوز
عوامل مداخله گر
_ سرم می بایست دور از نور و در دمای اتاق (15 تا 30 درجه) نگهداری شود و حداکثر تا یک ساعت تست انجام شود و درصورتی که تا 2 ساعت تست قابل انجام نیست می بایستی سرم فریز گردیده و در معرض نور قرار نگیرد.
_ داروهایی مثل Chloral hydrate سطوح سرمی ویتامین B12 را افزایش می دهند و در مقابل داروهای زیر موجب کاهش سطوح سرمی آن می گردند :
الکل ، آمینوسالیسیلیک اسید ، آسکوربیک اسید ، کلستیرامین ، سایمتیدین ، کلشی سین ، متفورمین ، نئومایسین ، ضد بارداریهای خوراکی ، رانی تیدین ، تریامترن و anticonvulsants
_ مصرف ویتامین های Aو C ، استروژن ، آسیب سلول های کبدی ، بیماری های میلوپرولیفراتیو و اورمی باعث افزایش ویتامین B12 و در مقابل حاملگی ، سیگار ، همودیالیز و میلوم مالتیپل باعث کاهش ویتامین B12 می گردند.
_ در بررسی آنمی ماکروسیتیک بهتر است آزمایش ویتامینB12 همراه با فولیک اسید انجام شود.
_ بلافاصله بعد از ترانسفوزیون خون سطح ویتامین B12 افزایش می یابد.
_ مصرف ویتامین B12 ممکن است نتایج غیر صحیحی را در آزمایش موجب شود.
_ سطوح B12 نرمال کمبود ویتامین B12 در بافتها را رد نمی کند و لذا زمانی که Vit B12 نرمال ولی علائم به نفع کمبود آن وجود دارد ، بهتر است آزمایشات متیل مالونیک اسید (MMA) و هموسیستئین نیز انجام شوند
کمبود ویتامین B12 باعث اختلال در :
خون سازی ساخت DNA تضعیف یکپارچگی عملکرد مغز و اعصاب محیطی
با تغذیه مناسب و درمان به موقع سطح سرمی ویتامین B12 خود را بالاتر از 180 پیکوگرم در میلی لیتر نگه دارید
